Słodziki – co powinieneś o nich wiedzieć?

Czym są słodziki? Dlaczego są używane? Poznaj charakterystykę popularnych słodzików. I sprawdź, czy ich używanie jest bezpieczne.
Słodziki to substancje zastępujące cukier. Ich kaloryczność jest mniejsza niż cukru. Ich zastosowanie jest szerokie, często są składnikiem napojów typu 0 i produktów znakowanych jako „bez dodatku cukru”.
Po co używać słodziki?
Motywy do używania słodzików są różne. Coraz więcej osób sięga po nie z uwagi na styl życia czy problemy zdrowotne.
Niska kaloryczność
Słodziki są alternatywą dla cukru. Ich największą zaletą jest niska kaloryczność. Obecnie odsetek osób z nadwagą i otyłością stale rośnie. Wszelkie pomysły na zmniejszenie ilości spożytych kalorii cieszą się sporym zainteresowaniem. Z tej przyczyny słodziki od lat są badane pod kątem satysfakcji smakowej jak i bezpieczeństwa ich stosowania. Producenci żywności zaczęli produkować produkty bez cukru, tak aby dostarczały one mniej kalorii, a w smaku nadal były słodkie. Słodziki są więc głównie stosowane w celu zmniejszenia spożycia kalorii i ograniczenia cukru.
Diety niskowęglowodanowe
Słodziki oraz produkty z ich dodatkiem są chętnie wybierane przez osoby na diecie ketogenicznej i low carb. Z założenia diety te ograniczają spożycie węglowodanów, a w tym także cukrów. Słodziki, które nie wpływają na poziom glukozy w organizmie to np.: erytrytol, stewia czy ksylitol. Wspomniane substancje nie wpływają negatywnie na utrzymanie ketozy. Z tego powodu te słodziki często znajdziesz na etykietach produktów promowanych jako keto.
Cukrzycy
Do produkcji artykułów spożywczych dla cukrzyków od lat używane są słodziki. Stosowane substancje nie mogą wpływać na poziom glukozy. Wiążę się to z upośledzoną tolerancją glukozy w organizmie chorego. Słodziki zastępują cukier do kawy czy herbaty, a także występują w składzie słodyczy i innych produktów spożywczych.
Popularne słodziki
Słodziki coraz częściej znajdziesz w dyskontach czy pomniejszych sklepikach. Jaki słodzik jednak wybrać? Poszczególne grupy słodzików mają różny stopień słodkości oraz odmienną kaloryczność. Różnią się też sposobem wykorzystania, nie wszystkie można podgrzewać.
Poliole
Poliole to cząsteczki, które swoją budową przypominają alkohole, czasem można spotkać się z ich inną nazwą alkohole cukrowe. Czołowymi przedstawicielami tej grupy są erytrytol i ksylitol. Związki te charakteryzują się niższą kalorycznością w porównaniu do cukru. Średnio ta grupa dostarcza ok. 2,5 kcal/1 g. Z poliolami nie można przesadzać, gdyż za duże ich spożycie może skutkować rozstrojem jelit i efektem przeczyszczającym. Poliole nie powodują próchnicy, stosowane są jako składnik słodzący w gumach do żucia.
Erytrytol praktycznie nie dostarcza kalorii, bo nie jest trawiony w organizmie. Można go stosować do ciast, deserów, jak i jako słodzik do napojów. Wykazano, że może pozytywnie wpływać na zdrowie sercowo-naczyniowe zmniejszając ciśnienie tętnicze. Jego słodkość jest trochę niższa od słodkości sacharozy- klasycznego cukru.
Ksylitol jest kolejnym popularnym słodzikiem. Możesz kojarzyć go także jako cukier brzozowy. Jego kaloryczność to 2,4 kcal na 1g. W smaku mniej słodki od cukru, ale słodszy od erytrytolu. Pozostawia efekt chłodzenia w jamie ustnej. Odpowiedni do pieczenia, deserów na zimno i ciepło czy jako słodzik. Należy uważać z ilością, jego za duże spożycie powoduje przeczyszczenie.
Inne słodziki wykorzystywane w napojach typu 0 i produktach bez cukru to: izomalt, sorbitol, mannitol. Ich kaloryczność oscyluje między 1,5-3 kcal na 1g. Ich słodkość jest niższa niż cukru. Często są dodatkiem lodów, batoników proteinowych czy ciastek.
Stewia
Naturalny słodzik, jest około 300 razy słodsza od tradycyjnego cukru. Wystarczy jej więc bardzo niewiele by nadać słodki smak, dzięki temu nie dostarcza ona kalorii. Stewia nadaje się do pieczenia, gotowania, a także do stosowania na zimno. Jej smak uważany jest za kontrowersyjny, ponieważ przypomina posmakiem lukrecję. Ma działanie obniżające poziom glukozy oraz wspomaga walkę z nadciśnieniem. Spożywanie stewii nie powoduje próchnicy.
Aspartam
Sztuczny słodzik, słodszy około 200 razy bardziej od cukru. Z uwagi na siłę słodzącą jest on więc bezkaloryczny. Aspartam jest najbardziej przebadanym słodzikiem. Na obecny stan wiedzy, jeżeli nie przekracza się dziennej dopuszczalnej dawki tego składnika, czyli 40 mg, to jest on bezpieczny. Aspartam nie nadaje się do pieczenia i gotowania, pod wpływem gorącej temperatury traci swoją słodkość. Aspartam nie może być stosowany przez osoby chorujących na fenyloketonurię, ponieważ jest źródłem fenyloalaniny.
Acesulfam K
Acesulfam K podobnie jak aspartam należy do grupy słodzików sztucznych, intensywnie słodzących, jest on bezkaloryczny. Ten słodzik można używać do pieczenia i gotowania. W porównaniu do aspartamu słodzik ten może być używany przez osoby chorujące na fenyloketonurię. Według badań acesulfam jest bezpieczny, jego bezpieczna dawka to 15 mg/kg masy ciała. Z uwagi, że ilość acesulfamu K w produktach jest bardzo niska, trudno przekroczyć dopuszczalną dawkę.
Inne substancje słodzące
Inne substancje stosowane do słodzenia potraw to sztuczne słodziki takie jak: sukraloza, sacharyna, kwas cyklaminowy, neohesperydyna DC. Wszystkie te substancje są intensywnie słodzące. Sukraloza nie jest szkodliwa, ale rozkłada się na związki, które są szkodliwe dla organizmu ludzkiego: chloroglukozę i chlorofruktozę. Jednak związki te są szkodliwe w dużych ilościach. Nie jest możliwe, aby takie ilości dostarczyć wraz z pożywieniem. Wszystkie dopuszczone do użycia słodziki są przebadane i bezpieczne.
Naturalne substancje słodzące
Do naturalnych substancji słodzących zaliczamy m.in.: miód, syrop klonowy, nektar z agawy, melasę i koncentraty soków owocowych. Produkty te dostarczają więcej witamin i składników mineralnych od cukru białego, ponieważ ten ostatni jest oczyszczony i dostarcza jedynie cukier. Jednakże te produkty dostarczają sporo kalorii, w tym cukru. Nie ma więc znaczenia, który ze wspomnianych substancji się używa, należy je traktować tak samo jak cukier. W przypadku soków owocowych dostarczany jest cukier – fruktoza. Wchłania się do krwioobiegu szybciej niż sacharoza z cukru, co skutkuje szybszym wyrzutem insuliny. Z tego powodu soki owocowe nie są wskazane, szczególnie u osób z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej. Nadmiar cukru w diecie prowadzi do problemów w gospodarce węglowodanowej, otyłości oraz rozwoju innych problemów metabolicznych.
Skutki uboczne po stosowaniu słodzików
Za duża podaż polioli, szczególnie u osób z IBS i/lub SIBO, może powodować rozstrój żołądka i problemy jelitowe skutkujące w przeczyszczeniu. Nie jest do końca znany wpływ słodzików na mikrobiotę jelitową. Sztuczne słodziki są substancją obca dla naszych jelit. Ich nadmierne spożycie może być jednym z czynników dysbiozy jelitowej.
Podziel się swoją metamorfozą wypełniając ankietę!
Twoja historia może stać się motywacją dla tysięcy osób, które chcą zmienić swoje życie! Jeśli udało Ci się osiągnąć świetne efekty dzięki Fitatu®, teraz masz szansę pokazać je światu!
- Wypełnij krótką ankietę i prześlij zdjęcia swojej metamorfozy – wybierz te, które najlepiej pokazują Twoją przemianę!
- Następnie zespół Fitatu® skontaktuje się z wybranymi osobami.
- Wybrane metamorfozy publikujemy w naszych Social Mediach, aby motywować innych do działania
Nie czekaj – kliknij i wypełnij ankietę już teraz! KLIKNIJ TUTAJ.
Aplikacja Fitatu®
Chcesz skutecznie osiągnąć swój cel? Już teraz pobierz aplikację za darmo ze Sklepu Play lub Apple Store i przekonaj się, że dieta nigdy nie była tak prosta! Chcesz mieć dostęp do wszystkich dodatkowych funkcji zakup Fitatu® Premium lub Fitatu® Premium+AI. W planie Premium+AI poza wszystkimi funkcjami Premium zyskasz również dostęp do Szacowania Kalorii AI, które poprzesz sztuczną inteligencję, po wpisaniu nazwy potrawy, oszacuje jej kaloryczność.

Co jeszcze znajdziesz w Fitatu® Premium?
- ponad 2000 przepisów plus kilkadziesiąt nowych co miesiąc,
- dodatkowe plany postu przerywanego,
- możliwość tworzenia list zakupowych,
- 7 gotowych menu z posiłkami,
- filtrowanie produktów i przepisów,
- więcej synchronizacji z fit apkami,
- dostęp do aplikacji w wersji webowej.
Grupa wsparcia Fitatu
Koniecznie dołącz do naszej grupy Fitatu – wsparcie i motywacja na Facebook’u. Uczestnicy grupy codziennie motywują się wzajemnie w drodze do osiągnięcia wyznaczonych celów. Dzielą się doświadczeniem, wsparciem oraz inspirują spektakularnymi metamorfozami. Znajdziesz tam także przepisy na fit dania oraz możesz liczyć poradę eksperta Fitatu, który również udziela się na łamach grupy.
Bibliografia:
- Bast A. i wsp.:Use of erythritol for the prevention or treatment of hypertension. EP2459507 A1. (2012)
- https://dietetycy.org.pl/poliole-slodycz-bez-wyrzeczen/
- https://dietetycy.org.pl/stewia-cos-wiecej-niz-slodzik/
- https://www.mp.pl/pacjent/dieta/zasady/63310,slodziki-czy-sa-bezpieczne#:~:text=S%C4%85%20to%20m.in.,neohesperydyna%20DC%2C%20sukraloza%2C%20neotam.
- https://dietetycy.org.pl/acesulfam-k/
- http://www.fao.org/tempref/codex/Meetings/CCFAC/ccfac31/INS_e.pdf
- https://www.fao.org/gsfaonline/additives/details.html?id=137&d-3586470-s=2&d-3586470-o=2&lang=